Ekonomist Prof. Dr. Yaşar Uysal, Türkiye’deki dört kişilik bir ailenin daha iyi bir yaşam standardına ulaşabilmesi için gerekli ekonomik koşulları detaylandıran çarpıcı bir çalışma gerçekleştirdi. Uysal, enflasyon oranının %5’e indirilmesi ve faiz oranlarının %6-7 seviyelerine düşürülmesinin zorunlu olduğunu vurguladı. Ayrıca, vergi sisteminde köklü değişikliklerin yapılması gerektiğini belirterek, “Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) bazı ürünlerde kaldırılmalıdır. Üst gelir gruplarından alınacak ek vergilerle oluşturulacak ‘sosyal dengeleme kaynak havuzu’, alt ve orta gelir gruplarının konut ve eğitim ihtiyaçları için kullanılmalıdır” dedi.
Prof. Dr. Uysal, dört kişilik bir ailenin konut ve otomobil sahibi olabilmesi, yılda yedi gün tatil yapabilmesi, ayda iki kez dışarıda yemek yiyebilmesi ve kültürel etkinliklere katılabilmesi için gerekli harcama kalemlerini belirledi. Bu kalemler arasında 2+1 bir ev için 5-6 milyon TL, ortalama bir otomobil için 1,5-2 milyon TL, yılda 150-200 bin TL’ye mal olacak bir otel tatili, dışarıda yemek için ayda 15-20 bin TL, kısa aile gezintileri için ayda en az 8 bin TL ve kültürel etkinliklere katılım için ise ayda 8-10 bin TL bulunuyor.
Uysal, bu hedeflere ulaşmak için enflasyon ve faiz oranlarının mutlaka düşürülmesi gerektiğini belirtti. Enflasyonun, adalet açısından en haksız vergi olduğunu, aynı zamanda reel yatırımları da engellediğini dile getiren Uysal, “Enflasyon oranı %5 ve altına çekilmelidir. Bu durumda, konut ve otomobil için gerekli kredi faiz oranları da %6-7 seviyelerine inmektedir.” ifadelerini kullandı.
Ayrıca, Uysal sosyal dengeleme kaynak havuzunun yeterli sayıda sosyal konut inşası için kullanılmasının, konutların yatırım aracı olma özelliklerini ortadan kaldıracağını ve tasarrufların üretken yatırımlara yönlendirilmesine yardımcı olacağını belirtti. “Az kazanandan az, çok kazanandan çok” prensibiyle vergi adaletinin sağlanmasının önemine vurgu yapan Uysal, üst gelir gruplarına uygulanacak ek vergiler ile sosyal dengeleme vergisinin devreye sokulması gerektiğini ifade etti.
Uysal, aynı zamanda “Nereden buldun?” yasasının da sürdürülebilir bir ekonomi için kritik olduğunu ve kaynağı belirsiz mal, mülk ve paraların sosyal dengeleme kaynak havuzuna aktarılması gerektiğini savundu. Boş konutlar üzerindeki vergi yükümlülüklerinin yeniden düzenlenmesi gerektiğine dikkat çekerek, dolaylı vergilerin ağırlıkta olduğu mevcut sistemin adaletsizliğine karşı önerilerde bulundu. Uysal, ayrıca halk sağlığını korumak ve sosyal dengeleme havuzuna katkı sağlamak için bazı ürünlerden ÖTV alınması gerektiğini ifade etti.
Sonuç olarak, Uysal, sosyal adaletin sağlanması için emekliler, ücretli çalışanlar ve küçük esnaf gibi gruplara yönelik yeni düzenlemelerin yapılmasının şart olduğunu vurguladı.
